Muối nitrat là gì? Chi tiết lý thuyết và bài tập thực hành

Trường Tiểu Học Đằng Lâm

Updated on:

Muối nitrat là gì? Chi tiết lý thuyết và bài tập thực hành
Bạn đang xem: Muối nitrat là gì? Chi tiết lý thuyết và bài tập thực hành tại Kênh Văn Hay

Được hình thành từ phản ứng của axit nitric (HNO3) với kim loại, muối nitrat không còn là thuật ngữ xa lạ với những người yêu thích Hóa học. Muối nitrat xuất hiện phổ biến không chỉ dưới dạng bài tập Hóa học mà còn xuất hiện trong thực tế cuộc sống. Trong bài viết này, Kênh Văn Hay sẽ cùng các bạn khám phá chủ đề này, tìm hiểu muối nitrat là gì, giải chi tiết lý thuyết và thực hành một số bài tập cơ bản.

Định nghĩa muối nitrat là gì?

Định nghĩa: Muối nitrat là muối của axit nitric. Nó bao gồm ion nitrat NO3– và các ion kim loại dương. Thông thường, muối nitrat được hình thành do phản ứng của axit nitric với kim loại. Ngoài ra, nó còn được tạo ra bởi các ion dương khác như NH4+.

Ví dụ: Trong thực tế, các muối nitrat khác nhau có tính chất vật lý và hóa học khác nhau. Một số ví dụ về các loại muối nitrat phổ biến bao gồm: Natri Nitrat NaNO3, Kali Nitrat KNO3, muối amoni nitrat NH4NO3, Canxi nitrat Ca(NO3)2, bạc nitrat AgNO3, đồng(II) nitrat (Cu(NO3)2)…

Công thức chung: M(NO3)n.

Tính chất vật lý của muối nitrat

Tất cả các muối nitrat đều tan trong nước và là chất điện li mạnh.

Chúng phân ly hoàn toàn thành ion trong dung dịch loãng:

M(NO3)n → Mn+ + nNO3-

Ví dụ: NaNO3 → Na+ + NO3-

Tất cả các muối nitrat đều tan trong nước và là chất điện li mạnh.  (Ảnh: Sưu tầm Internet)

Tính chất hóa học của muối nitrat

Vậy những tính chất hóa học đặc trưng của muối nitrat mà em cần nhớ là gì?

Tìm hiểu tính chất vật lý của muối nitrat.  (Ảnh: Sưu tầm Internet)

Muối nitrat có chung tính chất hóa học với muối ăn

Trước hết, muối nitrat có chung tính chất hóa học với muối ăn. Bao gồm:

Muối nitrat tác dụng với axit tạo ra muối mới + axit mới.

Ví dụ: Ba(NO3)2 + H2SO4 → BaSO4 + 2HNO3

Muối nitrat phản ứng với dung dịch bazơ, tạo thành muối mới + bazơ mới.

Ví dụ: Mg(NO3)2 + 2NaOH → Mg(OH)2 + 2NaNO3

Muối nitrat phản ứng với dung dịch muối tạo thành 2 muối mới.

Ví dụ: Mg(NO3)2 + Na2CO3 → MgCO3 + 2NaNO3

Muối nitrat phản ứng với kim loại có tính khử mạnh hơn kim loại trong muối tạo sản phẩm muối mới + kim loại mới.

Ví dụ: Cu + 2AgNO3 → Cu(NO3)2 + 2Ag

Nhiệt phân muối nitrat

Muối nitrat dễ bị nhiệt phân hủy và giải phóng oxi. Đây là lý do tại sao muối nitrat có tính oxi hóa mạnh ở nhiệt độ cao.

Ví dụ: 2KNO3 → 2KNO2 + O2(↑) (nhiệt độ)

  • Các muối nitrat của kim loại trung bình (từ Mg đến Cu) như kẽm, sắt, chì, magie, đồng… bị phân hủy tạo thành oxit kim loại + NO2 và O2.

Ví dụ: 2Cu(NO3)2 -> 2CuO + 4NO2(↑) + O2(↑)

Ví dụ: 2AgNO3 → 2Ag(↓) + 2NO2(↓) + O2(↑) (nhiệt độ)

Chú ý: Một số trường hợp muối bị nhiệt phân không tuân theo quy tắc trên điển hình như Fe(NO3)3, NH4NO3…

Làm thế nào để nhận biết muối nitrat?

Trong môi trường trung tính, ion NO3- không thể hiện tính oxi hóa. Nhưng ngược lại, trong môi trường axit, ion NO3- thể hiện khả năng oxi hóa giống như HNO3.

Như vậy để nhận biết muối nitrat trong dung dịch người ta cho một ít đồng vụn và dung dịch H2SO4 loãng vào hỗn hợp rồi đun nóng nhẹ. Phản ứng tạo dung dịch màu xanh lam, khí NO không màu thoát ra bị oxi hóa thành khí NO màu nâu đỏ.

phương trình:

3Cu + 8H+ + 2NO3- → 3Cu2+ (dd xanh) + 2NO(↑) + 4H20 (Thuật ngữ: nhiệt độ)

2NO + O2(không khí) → 2NO2 (nâu đỏ)

Cách điều chế muối nitrat?

Muối nitrat được điều chế bằng cách cho HNO3 phản ứng với kim loại, oxit kim loại, bazơ hoặc muối bằng phản ứng trao đổi ion (muối mà kim loại giữ nguyên hóa trị) hoặc phản ứng oxi hóa khử (tạo thành muối kim loại). hóa trị cao).

Cách điều chế muối nitrat?  (Ảnh: Sưu tầm Internet)

Ứng dụng quan trọng của muối nitrat

Ứng dụng của muối nitrat là gì? Muối nitrat có nhiều ứng dụng quan trọng trong đời sống thực tiễn. Và, mỗi loại muối khác nhau đều có tính chất và ứng dụng riêng.

Muối nitrat được sử dụng phổ biến nhất trong phân bón hóa học.  (Ảnh: Sưu tầm Internet)

  • Muối natri nitrat (NaNO3): Được sử dụng nhiều nhất trong phân bón hóa học (phân đạm) trong nông nghiệp, cùng với NH4NO3, KNO3 và Ca(NO3)2. Bên cạnh đó, nó còn được dùng trong việc chế tạo thuốc súng, dùng để sản xuất axit nitric – một trong những hóa chất quan trọng nhất. Ngoài ra, nó còn được dùng chung với muối kali nitrat làm chất bảo quản, ứng dụng trong công nghệ xử lý nước thải…

  • Muối Kali nitrat (KNO3): Ứng dụng nổi bật của Kali nitrat là chế tạo thuốc nổ đen có 75% KNO3, 10% S và 15% C. Muối Kali nitrat còn được dùng làm phân bón cho cây trồng, bảo quản lương thực. , điều chế oxy và axit nitric, dùng làm chất phụ gia trong thực phẩm, kem đánh răng, v.v.

  • Muối amoni nitrat (NH4NO3): Dùng trong sản xuất thuốc nổ, phân bón, xử lý quặng titan, sản xuất N2O, điều chế amoniac khan…

  • Muối Canxi Nitrat Ca(NO3)2: Nguyên liệu sản xuất phân bón và dùng làm phụ gia bê tông trong xây dựng. Sản xuất cao su, ứng dụng trong xử lý nước thải, làm mát phòng, tích trữ năng lượng mặt trời… cũng là những ứng dụng nổi bật của Canxi Nitrat.

Xem thêm:

4 loại muối nitrat thông dụng bạn nên biết

Muối nitrat xuất hiện phổ biến không chỉ trong các bài tập hóa học phổ thông mà còn trong thực tế cuộc sống. Dưới đây là 4 dạng phổ biến nhất của muối nitrat mà bạn nên biết.

Các dạng phổ biến nhất của muối nitrat mà bạn nên biết.  (Ảnh: Sưu tầm Internet)

Muối natri nitrat (NaNO3)

Muối natri nitrat là một trong những loại muối nitrat phổ biến nhất.

Công thức hóa học: NaNO3.

Tính chất vật lý:

  • Dạng tồn tại: Tinh thể hoặc bột màu trắng. Không màu và vị hơi ngọt.

  • Hòa tan tốt trong nước và amoniac lỏng, ít tan trong dung dịch cồn, dễ phân hủy.

  • Tỷ trọng: 2,257 g/cm3.

  • Nhiệt độ nóng chảy: 308 độ C.

  • Nhiệt độ sôi: 380 độ C.

Tính chất hóa học:

  • Dễ bị phân hủy ở nhiệt độ cao. Các sản phẩm thu được là natri nitrit và oxy.

  • Phản ứng với một số axit. Sản phẩm sinh ra là muối mới + axit mới (trong phản ứng trao đổi), khí và nước (trong phản ứng oxi hóa khử).

Muối kali nitrat (KNO3)

Bên cạnh đó, một trong những loại muối nitrat khác cũng cực kỳ phổ biến là Kali nitrat với những tính chất vật lý và hóa học riêng biệt.

Công thức hóa học: KNO3

Tính chất vật lý:

  • Dạng tồn tại: Chất rắn, màu trắng và không mùi.

  • KNO3 tan nhiều trong nước, ít tan trong dung dịch chứa cồn như etanol. Độ hòa tan tăng tỷ lệ thuận với nhiệt độ nước.

  • Nhiệt độ nóng chảy: 334 độ C

  • Điểm sôi là 400 độ C.

Tính chất hóa học:

Ví dụ: S + 2KNO3 + 3C → K2S + N2 + 3CO2

Ví dụ: 6FeSO4 + 2KNO3 (rắn) + 4H2SO4 → K2SO4 + 3Fe2(SO4)3 + 2NO + 4H2O

Amoni nitrat (NH4NO3)

Muối amoni nitrat là sản phẩm tổng hợp của NH3 và axit nitric HNO3. Nó bao gồm các tính chất vật lý và hóa học nổi bật sau đây:

Công thức hóa học: NH4NO3

Tính chất vật lý:

  • Amoni nitrat NH4NO3 thường tồn tại dưới dạng tinh thể trong suốt không màu. Tuy nhiên, nó cũng có thể tồn tại dưới dạng bột trắng trong điều kiện áp suất và nhiệt độ phòng tiêu chuẩn.

  • Tan hoàn toàn trong nước và dễ bị phân hủy ở nhiệt độ cao.

Tính chất hóa học:

Ví dụ:

NH4NO3 → NH3 + HNO3 (ở 110 độ C)

NH4NO3 → N2O + 2H2O (ở nhiệt độ 185 – 200 độ C)

2NH4NO3 → 2N2 + O2 + 4H2O (ở 230 độ C)

4NH4NO3 → 3N2 + 2NO2 + 8H2O (ở 400 độ C)

Muối canxi nitrat Ca(NO3)2

Tiếp theo chúng ta tìm hiểu về muối canxi nitrat – một trong những loại muối nitrat điển hình.

Công thức hóa học: Ca(NO3)2

Tính chất vật lý:

  • Canxi nitrat là một hợp chất vô cơ không màu, hấp thụ độ ẩm từ không khí.

  • Điểm nóng chảy: 561 độ C (ở dạng khan) và 42,7 độ C ở dạng ngậm nước.

  • Điểm sôi: Tự phân hủy (ở dạng khan) và 132 độ C ở dạng ngậm nước.

  • Ca(NO3)2 tan trong amoniac nhưng không tan trong axit nitric; tan trong etanol tốt hơn trong metanol.

Tính chất hóa học:

  • Phản ứng phân hủy, tạo ra sản phẩm là canxi nitrit và oxy.

  • Là chất oxi hóa mạnh khi phản ứng với phi kim như S, P, v.v.

Bài tập muối nitrat Hóa 11 có lời giải chi tiết

Như vậy là chúng tôi đã trình bày xong toàn bộ lý thuyết cơ bản xoay quanh muối nitrat. Các em hãy vận dụng kiến ​​thức đã học vào thực hành giải một số bài tập cơ bản về muối nitrat trong SGK 11 sau đây.

Bài tập về muối nitrat SGK Hóa 11 có lời giải chi tiết.  (Ảnh: Sưu tầm Internet)

Giải bài 4 trang 45 SGK Hóa học 11

Một. Trong phương trình hóa học nhiệt phân sắt(III) nitrat, tổng các hệ số bằng bao nhiêu?

A. 5

sinh 7

C. 9

D. 21

b. Trong phương trình hóa học nhiệt phân thủy ngân(II) nitrat, tổng các hệ số là bao nhiêu?

A. 5

sinh 7

C. 9

D. 21

Trả lời:

Một. TRẢ LỜI DỄ DÀNG

Phương trình của phản ứng nhiệt phân

4Fe(NO3)3 → 2Fe2O3 + 12NO2 + 3O2 (nhiệt độ)

b. Đáp án A

Phương trình của phản ứng nhiệt phân

Hg(NO3)2 → Hg + 2NO2 + O2

Ghi chú: Phản ứng nhiệt phân muối nitrat

  • Các muối nitrat của kim loại hoạt động mạnh (K, Na…) bị phân hủy tạo thành muối nitrit và O2.

  • Các muối nitrat của các kim loại Mg, Zn, Fe, Cu, Pb…. bị phân hủy tạo thành oxit kim loại lần lượt là NO2 và O2-.

  • Các muối nitrat của Ag, Au, Hg… bị phân hủy tạo thành NO2 và O2 kim loại.

Giải bài 5 SGK Hóa 11 trang 45

Viết phương trình hóa học của phản ứng sau:

NO2 (1) → HNO3 (2) → CU(NO3)2

(3) → Cu(OH)2 (4) → Cu(NO3)2

(5) → CuO (6) → Cu(7) → CuCl2

Trả lời:

(1) 4NO2 + O2 + 2H2O → 4HNO3

(2) 8HNO3 + 3Cu → 3Cu(NO3)2 + 2NO↑ + 4H2O

Hoặc CuO + 2HNO3 → Cu(NO3)2 + H2O

(3) Cu(NO3)2 + 2NaOH → Cu(OH)2↓ + 2NaNO3

(4) Cu(OH)2 + 2HNO3 → Cu(NO3)2 + 2H2O

(5) 2Cu(NO3)2 → 2CuO + 4NO2↑ + O2↑

(6) CuO + H2 → Cu + H2O (nhiệt độ)

(7) Cu + Cl2 → CuCl2 (nhiệt độ)

Giải bài 6 SGK Hóa học lớp 11 trang 45

Khi hòa tan 30,0g hỗn hợp gồm đồng và đồng(II) oxit trong 1,5 lít dung dịch axit nitric 1,00M (loãng) thì thoát ra 6,72 lít khí nitơ monoxit. Xác định thành phần phần trăm của đồng(II) oxit trong hỗn hợp, nồng độ mol của đồng(II) nitrat và axit nitric trong dung dịch sau phản ứng, biết rằng thể tích của các dung dịch không đổi.

Trả lời:

n(HNO3) = 1,5. 1,00 = 1,50 (mol)

n(NO) = 6,72/22,4 = 0,3(mol)

PTTH:

3Cu + 8HNO3 → 3Cu(NO3)2 + 2NO + 4H2O (1)

CuO + 2HNO3 → Cu(NO3)2 + H2O (2)

Theo phương trình (1), n(Cu) = 3/2 xn(NO) = 3/2 x 0,3 = 0,45 mol

Đặt n(CuO) = y mol

Ta có: m(hỗn hợp) = m(Cu) + m(CuO) = 0,45 x 64 + 80y = 30,00

⇒ y = 0,015 ⇒ n(CuO) = 0,015 mol ⇒ m(CuO) = 0,015. 80 = 1,2g

(Hoặc m(CuO) = 30 – 0,45 x 64 = 1,2g)

%CuO = 1,2/30 x 100% = 4%

Theo pt(1), nCu(NO3)2 = nCu = 0,45 mol

Theo pt (2), nCu(NO3)2 = n(CuO) = 0,015 mol

⇒ Tổng nCu(NO3)2 = 0,45 + 0,015 = 0,465 mol

CM(Cu(NO3)2 = 0,465/1,5 = 0,31 (M)

Theo pt(1) n(HNO3) = 4 xn(NO) = 4 x 0,3 = 1,2 mol

Theo pt(2) n(HNO3) = 2 xn(CuO) = 2 x 0,015 = 0,03 mol

n(HNO3) dư = 1,5 – 1,2 – 0,03 = 0,27 mol

CM HNO3 = 0,27/ 1,5 = 0,18 (M)

Hi vọng qua những kiến ​​thức trên, bạn đọc đã hiểu muối nitrat là gì, ứng dụng của muối nitrat, nắm vững các dạng bài tập về muối nitrat từ cơ bản đến nâng cao. Đừng quên truy cập Kênh Văn Hay mỗi ngày để không bỏ lỡ những bài học Toán, Lý, Hóa thú vị khác nhé! Chúc bạn có một quá trình học tập hiệu quả.

Bạn thấy bài viết Muối nitrat là gì? Chi tiết lý thuyết và bài tập thực hành có khắc phục đươc vấn đề bạn tìm hiểu ko?, nếu ko hãy comment góp ý thêm về Muối nitrat là gì? Chi tiết lý thuyết và bài tập thực hành bên dưới để Kênh Văn Hay có thể thay đổi & cải thiện nội dung tốt hơn cho các bạn nhé! Cám ơn bạn đã ghé thăm Website: kenhvanhay.edu.vn của Kênh Văn Hay
Nhớ để nguồn bài viết này: Muối nitrat là gì? Chi tiết lý thuyết và bài tập thực hành của website kenhvanhay.edu.vn

Chuyên mục: Giáo dục

Xem thêm bài viết hay:  [Oxford Wordlist] 3000 từ vựng Tiếng Anh thông dụng theo chủ đề (kèm PDF)

Viết một bình luận